Gezond debat voor scholen, bedrijven, middenveldorganisaties en instellingen

Democratie heeft elke stem nodig.

Democratie stopt niet bij de stembus. Ze leeft overal waar mensen samen beslissen: in klaslokalen, bedrijven, verenigingen en gemeentehuizen. Ik help hen een cultuur van gezond debat op te bouwen, waarin elke stem gehoord wordt en onenigheid nuttig wordt.

In de muziek heet dit contrapunt: onafhankelijke stemmen die nooit samensmelten en elkaar toch dragen. Zo klinkt een gezond debat.
Zij vertrouwden mijBrussels Parlement · Europese Commissie, Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek · Parlement van de Federatie Wallonië-Brussel · Federaal Instituut voor Duurzame Ontwikkeling · Brusselse gemeenten
Noot tegen noot

De democratie is haar gesprek kwijt.

In de muziek is contrapunt de kunst om meerdere onafhankelijke stemmen samen te laten klinken. Elke stem houdt haar eigen lijn. Geen enkele wordt het zwijgen opgelegd, geen enkele overstemt de andere, en de harmonie ontstaat uit hun spanning. Verschil is niet de vijand van harmonie. Het maakt haar juist mogelijk.

Om de paar jaar verkiezingen houden is niet genoeg om een samenleving bij elkaar te houden. Daartussen is het publieke debat verworden tot lawaai en stilte: aan de ene kant gepolariseerd geroep, aan de andere kant mensen die nooit spreken met wie over hen beslist. Het vertrouwen brokkelt af. Er wordt over mensen beslist, niet met hen.

Democratie was nooit bedoeld als een stemming gevolgd door stilte. Het is een praktijk, en een praktijk kun je ontwerpen, leren en laten duren. Dat is mijn werk.

Het debat terug centraal zetten.

In klaslokalen en directiekamers, verenigingen en algemene vergaderingen, gemeentehuizen en parlementen. Overal waar mensen samen beslissen, sturen drie overtuigingen het werk.

Elke stem heeft een plaats.

Inclusie is geen vakje om aan te vinken. Ik ontwerp elk traject zo dat de mensen die gewoonlijk ontbreken volwaardig meedoen: jongeren, mensen in een precaire situatie, nieuwkomers, mensen met een beperking, de collega die nooit iets zegt in vergaderingen. Het format past zich aan hen aan, niet omgekeerd.

Onenigheid is een rijkdom.

Ik jaag niet op makkelijke consensus. Een goed debat laat mensen hun verschillen behouden, elkaars redenen begrijpen en toch samen iets opbouwen.

Participatie moet blijven.

Een traject dat niets verandert, doet meer kwaad dan goed. Ik bouw trajecten met echte opvolging, en een debatcultuur die blijft als ik weg ben.

Wat ik doe

Niet zeker wat u nodig hebt? De meeste projecten beginnen met een gesprek van een uur. Neem contact op

Trajecten ontwerpen en begeleiden

Deliberatief ontwerp en strategie

Participatieve en deliberatieve trajecten op maat van uw organisatie en haar publiek, van de gestelde vraag tot de beloofde opvolging.

Burgerpanels en burgerassemblees · participatieve begrotingen · consultaties · participatiestrategieën

Facilitatie

Elke stem gehoord, eerlijke spreektijd, beslissingen die standhouden. In het Frans, Engels en Spaans, met een netwerk van freelance facilitators voor grote groepen.

Burgerpanels · workshops · teamsessies en bestuursvergaderingen · algemene vergaderingen

Rekrutering en loting

Deelnemers die door loting gekozen en gerekruteerd worden om de hele bevolking te weerspiegelen, ook de mensen die het moeilijkst te bereiken zijn.

Loting · gestratificeerde rekrutering · outreach naar ondervertegenwoordigde groepen

Publieke debatten en evenementen

Debatten tussen politici en burgers, conferenties en festivals: ik zorg voor het format, de deelnemers, de logistiek en de zaal.

Publieke debatten · conferenties · festivals · hybride en online evenementen
Blijvende capaciteit opbouwen

Opleiding

Ik leid facilitators, moderatoren, leerkrachten en managers op om zelf een goed debat of een goede vergadering te leiden, zodat de praktijk blijft als ik weg ben.

Opleiding facilitatie · moderatie · debat in de klas · vergaderpraktijk

EU en gesubsidieerde projecten

Partner of coördinator in Europese en Belgische gesubsidieerde projecten: ik ontwerp het participatieluik, begeleid de burgeractiviteiten en verzorg de rapportering.

Horizon Europe · Erasmus+ · CERV · regionale en gemeenschapssubsidies
Over de grenzen heen

Argentinië en Latijns-Amerika

Samen met lokale partners in Argentinië en heel Latijns-Amerika breng ik participatieve methoden naar plekken waar gemeenschappen, lokale overheden en het middenveld samen moeten beslissen. Ik help ook Europese financiers en Latijns-Amerikaanse organisaties samen te brengen rond gezamenlijke projecten.

Participatief lokaal bestuur · gedeelde hulpbronnen (water, land, grondgebied) · dialoog tussen actoren die elkaar zelden ontmoeten · versterking van het middenveld · samenwerking met Europese middelen
Argentinië

Buenos Aires is mijn tweede thuis.

Ik heb zeven jaar in Buenos Aires gewoond en gewerkt, en ik ben regelmatig terug in Argentinië. Ik ken zijn instellingen, zijn middenveld en zijn manier van debatteren van binnenuit.

Vandaag bouw ik samenwerkingen op met Argentijnse organisaties, om participatieve methoden te brengen naar plekken waar mensen een hulpbron, een gebied of een toekomst delen, en om hen te verbinden met Europese financiering.

Een project in Argentinië? Ik antwoord u in het Nederlands, Engels of Spaans.

Bewust klein

U werkt rechtstreeks met mij, van het eerste gesprek tot het eindrapport. Voor grotere trajecten breng ik een vertrouwd netwerk van freelance facilitators, ontwerpers en moderatoren mee, gekozen per project. Een ervaren praktijkmens aan tafel, een team dat meegroeit met uw noden, zonder de overhead van een bureau.

  1. 1LuisterenWe verduidelijken de vraag, wie er aan tafel moet zitten en wat er met het resultaat gebeurt.
  2. 2OntwerpenIk stel een format, een rekruteringsmethode, een tijdlijn en een budget voor.
  3. 3UitvoerenIk faciliteer of coördineer het traject met mijn team, ter plaatse, online of hybride.
  4. 4OpvolgenIk help de uitkomst om te zetten in beslissingen, en zorg ervoor dat deelnemers horen wat er met hun werk gebeurd is.

Vijftien jaar in de zalen waar het ertoe doet

Mijn eerste burgerpanel leidde ik in 2010, over armoede. In 2014 richtte ik Particitiz op, een Brusselse vzw voor deliberatieve democratie. In 2026 werd het Counterpoint: dezelfde oprichter, hetzelfde engagement, een scherpere focus op debat.

2024 · Europese Commissie, JRC

Festival van burgerparticipatie en deliberatieve democratie

3

dagen waarin de Europese participatiegemeenschap in Brussel samenkwam rond de groene transitie.

2024 · imec‑SMIT, VUB en FARI

Brusselse burgerjury over artificiële intelligentie

20

Brusselaars die de ethische principes vastlegden voor wanneer AI mag beslissen hoe energie gedeeld wordt.

2021–2023 · Brussels Parlement en Parlement francophone bruxellois

Overlegcommissies (commissions délibératives)

6

gemengde commissies waarin gelote burgers en parlementsleden samen debatteren en stemmen: 5G, dakloosheid, stedelijke biodiversiteit, stadslawaai, duaal leren, en de rol van burgers in crisisbeheer.

2023 · Federaal Instituut voor Duurzame Ontwikkeling

Burgeragora over een rechtvaardige transitie

65

burgers uit heel België, vier weekends lang. 24 voorwaarden en 47 aanbevelingen voorgesteld in de Senaat.

2017 · Brussels Parlement

Make Your Brussels: Mobiliteit

40

gelote burgers. Hun burgerresolutie werd unaniem aangenomen in de plenaire vergadering.

2017 · Gemeente Molenbeek

WAM1080, We Are Molenbeek

100

gelote burgers die debatteerden over radicalisering en sociale cohesie. 56 voorstellen ter stemming voorgelegd.

Bekijk alle 19 projecten
2024 · Stad Brussel

Bijeenkomst van het ECoD stedennetwerk

3

dagen waarin Brussel het stedennetwerk van de Europese Hoofdstad van de Democratie ontving, rond duurzaamheid in stedenbouw.

2023 · IKEA België

Regionale politieke debatten, Bienvenue chez Vous

3

debatten in Mechelen, Luik en Brussel tussen politici, verenigingen en eenoudergezinnen.

2022–2023 · Gemeente Etterbeek

Gemengde participatieve commissie over de dekolonisatie van de openbare ruimte

30

leden, 20 gelote inwoners en 10 gemeenteraadsleden, die debatteerden over koloniale symbolen in de openbare ruimte.

2022 · Innoviris

Participatieve workshops, programma Prospective Research

2

deliberatieve workshops waarin Brusselaars de onderzoeksoproep van 2023 mee vormgaven.

2020–2021 · Positive Money Europe

European Citizens Bank

Een Europese online participatiestrategie, met gelote burgers die werden opgeleid om deel te nemen.

Sinds 2019 · Gemeente Oudergem

Participatiestrategie

100

leden van de bewonersvergadering, die het gedeelde budget beheert en meebeslist over grote gemeentelijke beslissingen.

2019–2022 · Gemeente Watermaal-Bosvoorde

Participatiestrategie

Ondersteuning van de participatiedienst van de gemeente, in het bijzonder voor de participatieve begroting.

2017 · Parlement van de Federatie Wallonië-Brussel

Burgerparlement: Welk Europa voor morgen?

94

burgers die een resolutie over de toekomst van Europa opstelden, voorgesteld aan het Parlement.

2016 · Initiatief van Particitiz

Canal Citoyen

Bewoners en werkenden langs het Brusselse kanaal debatteerden in kleine groepen en legden hun voorstellen voor aan de lokale burgemeesters en schepenen.

2016 · Universiteit van Siena, Horizon 2020

EU Engage

500

Europese burgers in een online debat van 11 dagen, met 20 moderatoren die in 10 talen werkten.

2015 · Leefmilieu Brussel

Climacteurs: 100 stemmen voor het klimaat

60

gelote jongeren. Hun voorstellen werden door de Brusselse minister naar COP21 gebracht.

2013 · Europees Parlement

Burgeragora over jeugdwerkloosheid

Jongeren en middenveldorganisaties uit heel Europa debatteerden met Europarlementsleden, in het Europees Parlement in Brussel, over wat de EU moet doen tegen jeugdwerkloosheid.

2010–2011 · Europees Parlement

Armoede en uitsluiting bij oudere burgers in de EU

30

ouderen die onder de armoedegrens leven namen deel aan mijn eerste burgerpanel, als onderdeel van een studie van het Europees Parlement in 18 landen van de EU, die de basis vormde voor zijn Burgeragora over crisis en armoede.

Portret van Dim Lemaire

Over mij

Ik ben Dim Lemaire. Geboren in Luik als zoon van een Belgische vader en een Engelse moeder, groeide ik op tussen twee talen en woonde en werkte ik in Brussel, Buenos Aires en Keulen. Dat leven tussen culturen leerde me al vroeg dat mensen die de wereld anders zien elkaar toch kunnen begrijpen, als het gesprek goed is opgebouwd.

In 2010 organiseerde ik mijn eerste burgerpanel, over armoede, en in 2013 de Burgeragora van het Europees Parlement over jeugdwerkloosheid. Ik was ook adviseur in het Europees Parlement en richtte daarna in 2014 Particitiz op. Sindsdien ontwierp en begeleidde ik deliberatieve trajecten voor parlementen, gemeenten, Europese instellingen, universiteiten en bedrijven.

TalenFrans, Engels, Spaans
Gevestigd inBrussel
Actief inEuropa en Argentinië

Laten we praten.

Plant u een debat, een workshop, een burgerpanel of een participatiestrategie? Vertel me over uw project via het formulier, dan neem ik contact met u op.

Ik antwoord binnen twee werkdagen.

Of schrijf me rechtstreeks: dimitri [at] counterpoint.works